Ondernemers zijn opvallend optimistisch over 2026
Het Nederlandse bedrijfsleven kijkt opvallend optimistisch naar het aankomende jaar, ondanks een waslijst aan dreigingen. Veel ondernemingen verwachten namelijk groei in zowel hun omzet als winst in 2026. Tegelijkertijd zijn de meeste ogen gericht op één onstuitbare ontwikkeling: kunstmatige intelligentie (AI).
Uit een onderzoek van Nextens fiscale software onder 825 ondernemers en financieel verantwoordelijken blijkt dat 41% verwacht dat de omzet volgend jaar stijgt. Ook de winstverwachting ligt hoog: maar liefst 37% ziet verbetering aankomen. Bovendien willen de meeste ondernemingen deze groei realiseren zonder noemenswaardige uitbreiding van het personeelsbestand. Het draait vooral om slimmere processen; dat is dus waar AI om de hoek komt kijken.
Glas is halfvol voor veel ondernemers
Bijna de helft van alle ondernemingen verwacht omzetgroei, met uitschieters in specifieke branches. Zo gaan de zakelijke dienstverlening (52%), transport & logistiek (51%) en de financiële dienstverlening (48%) er vanuit dat de omzet volgend jaar aantrekt. Ook in de ICT- en bouwsector is het optimisme met 47% bovengemiddeld. De winstverwachtingen liggen weliswaar wat lager dan de omzetgroei, maar ook hier blijft het beeld positief. De non-profit sector (denk aan zorg, cultuur, onderwijs en overheid) kijkt daarentegen wat minder reikhalzend vooruit naar volgend jaar. De omzet- en winstverwachtingen zijn hier duidelijk gematigder.
Zorgen om politieke stilstand
Ondanks de positieve geluiden bestaan er ook zorgen over wat het komende jaar zal brengen. Of preciezer: over wat het níét zal brengen, want veel ondernemers (34%) zien de aanhoudende politieke stilstand als een serieuze bedreiging. 40% maakt zich er in ieder geval 'enigszins' zorgen over. Vooral in de landbouw (53%), industrie en openbaar bestuur (beide met 50%) wordt er met samengeknepen billen gekeken naar Den Haag. Zolang daar geen schot in de zaak komt, blijft vooruit plannen namelijk erg lastig. Verder worden cyberaanvallen, escalatie van de oorlog in Oekraïne en een handelsoorlog met de Verenigde Staten als grote zorg opgegeven.
Het nieuwe kunstmatige werkpaard
Waar ondernemers wél (positief of negatief) warm van worden, is AI. Maar liefst 67% verwacht dat AI volgend jaar meer wordt ingezet in de onderneming. Digitalisering gaat hiermee uiteraard gepaard en volgt op de voet met 62%. Vooral het openbaar bestuur (94%), ICT (81%) en onderwijs (79%) rekenen op een flinke AI-sprong. Veel ondernemingen zullen er in ieder geval in investeren. Ondanks deze automatiseringsgolf verwacht de meerderheid van de ondernemingen echter geen grote verschuivingen in personeelsomvang. Een paar sectoren springen eruit: in het openbaar bestuur denkt 56% dat het personeelsbestand juist groeit, terwijl in de ICT en het onderwijs 34% rekent op een daling.