Personeel aan boord houden tijdens crisis wordt makkelijker

Ondernemers krijgen in toekomstige crisissituaties meer mogelijkheden om hun personeel in dienst te houden. Denk aan situaties zoals een pandemie, grootschalige stroomuitval of extreem weer. Maar die extra steun komt er alleen als ondernemers daar ook daadwerkelijk gebruik van maken. Met een nieuw wetsvoorstel zet het kabinet daarvoor de deur open.

Op dit moment zijn de mogelijkheden om personeel te behouden bij plotselinge crisissituaties nog beperkt en versnipperd. Het kabinet wil daar verandering in brengen met de nieuwe wet ‘Personeelsbehoud bij crisis’. Daarmee moeten werkgevers beter in staat zijn om kennis en ervaring binnen het bedrijf te houden, terwijl werknemers zoveel mogelijk aan het werk blijven.

Nieuwe instrumenten voor personeelsbehoud

De kern van het voorstel is dat werkgevers bij een forse terugval in werk gebruik kunnen maken van gerichte steunmaatregelen. Het gaat daarbij om situaties waarin gedurende minimaal twee maanden sprake is van ten minste 20% werkvermindering. In zo’n geval kunnen ondernemers dan verschillende instrumenten inzetten. Zo wordt het mogelijk om werknemers tijdelijk andere werkzaamheden te laten verrichten binnen het bedrijf. Op die manier blijven medewerkers inzetbaar en blijft de onderneming zoveel mogelijk draaien. Werkgevers moeten in dat geval hun personeel dan wel volledig blijven doorbetalen.

Loonsubsidie en lagere loonkosten

Daarnaast introduceert het wetsvoorstel een combinatie van loonsubsidie en aangepaste loondoorbetaling. Voor uren die niet gewerkt kunnen worden, mag de werkgever het loon met maximaal 10% verlagen. Daar staat tegenover dat een deel van de loonkosten wordt gecompenseerd. De overheid vergoedt namelijk 65% van de loonkosten over de niet-gewerkte uren. De resterende 25% komt voor rekening van de werkgever. De lasten worden daarmee verdeeld tussen overheid, werkgever en werknemer. Dit moet voorkomen dat bedrijven direct tot ontslag overgaan bij een tijdelijke terugval.

Sneller schakelen bij grote crises

Een belangrijk onderdeel van het voorstel is dat er sneller gehandeld kan worden bij grote en acute crises. De minister van Werk en Participatie krijgt daarom de bevoegdheid om specifieke sectoren of regio’s aan te wijzen waarvoor de regeling geldt. Denk bijvoorbeeld aan bepaalde postcodegebieden na een overstroming of sectoren die geraakt worden door internationale sancties. Dit zorgt voor een aanzienlijk snellere uitvoering via UWV omdat niet elke aanvraag apart beoordeeld hoeft te worden. Dat kan in crisistijd juist het verschil maken.

Onderdeel van bredere hervormingen

De regeling maakt deel uit van een breder pakket aan hervormingen van de arbeidsmarkt. Daarbij is gekeken naar adviezen van de Sociaal Economische Raad en ervaringen uit eerdere crises, zoals de coronapandemie. De nieuwe wet vervangt bovendien de bestaande regeling voor werktijdverkorting. Als het parlement instemt, treedt de regeling naar verwachting op 1 januari 2029 in werking.