Bekend syndroom zet onzichtbare rem op innovatie

Het gebeurt regelmatig dat goede ideeën of oplossingen worden afgewezen, simpelweg omdat ze niet uit de eigen organisatie, de eigen afdeling of het eigen team komen. Dit verschijnsel staat bekend als het ‘not invented here’-syndroom (NIH).

Het NIH is de neiging om door anderen bedachte ideeën, oplossingen, producten, diensten, et cetera minder waardevol te vinden dan zelf bedachte. Medewerkers (maar ook leidinggevenden) vinden dit dan zelfs wanneer een externe variant aantoonbaar beter, goedkoper of sneller inzetbaar is. Redenen kunnen trots en angst voor verandering (artikel) zijn, maar ook de behoefte om grip te houden op eigen kennis, procedures en samenwerkingsverbanden. Deze bewuste of onbewuste afwijzing is niet zonder gevaar voor de innovatiekracht (artikel) en prestaties van organisaties. Zo besteden medewerkers bijvoorbeeld veel tijd aan het opnieuw ontwikkelen van oplossingen en werkwijzen die elders bewezen succesvol zijn.

Hoe te handelen?

Als het ‘not invented here’-syndroom zichtbaar wordt in een organisatie of team, is het belangrijk om het op een niet-verwijtende wijze bespreekbaar te maken. Vraag medewerkers naar hun redenen. Is er sprake van onzekerheid, verlies van autonomie of onvoldoende vertrouwen in externe partijen? Wijs hen op de mogelijke voordelen van door anderen ingebrachte ideeën. Vervolgens kun je samen verschillende oplossingen en ideeën aan de hand van vooraf vastgestelde, heldere criteria objectief vergelijken, zoals kwaliteit, haalbaarheid, implementatietijd, risico’s en toegevoegde waarde. Allemaal ongeacht hun herkomst. Laat tot slot het team wel zelf een keuze maken, want: draagkracht is daadkracht.

Is het te voorkomen?

Een open en lerende organisatiecultuur kan het NIH voorkomen. Leidinggevenden spelen hierin een belangrijke rol. In gesprekken, werkoverleggen en kennisdelingssessies kun je nieuwsgierigheid aanwakkeren. Door medewerkers vervolgens in contact te brengen met klanten, leveranciers, branchegenoten en kennisinstellingen creëren zij een meer open mind en ontstaat er hopelijk (meer) waardering voor inzichten van buitenaf. Daarnaast kunnen leidinggevenden medewerkers erop aanspreken als zij aantoonbaar niet bereid zijn kennis van anderen toe te passen, terwijl het team of de hele organisatie daar voordeel mee kan behalen.

Dit nieuwsartikel is geschreven door Jacco van den Berg, Van den Berg Training & Advies, e-mail: [email protected].