Een goed advies is het hele werk

Het adviesrecht is één van de belangrijkste rechten van de OR. Hoe dat advies eruit moet zien en of de OR het advies mondeling of schriftelijk geeft, schrijft de Wet op de ondernemingsraden (WOR) niet voor. Zeker is wel, dat de OR zijn advies helder moet formuleren om het adviesrecht goed te benutten.

In artikel 25 WOR, het adviesrecht van de OR, staan allerlei bepalingen waaraan de bestuurder bij een adviesaanvraag moet voldoen. Zo moet de bestuurder de adviesaanvraag schriftelijk en tijdig indienen bij de OR en moet hij deze voorzien van een goede onderbouwing. Ook moet hij zijn voorgenomen besluit inhoudelijk met de OR bespreken tijdens minimaal één overlegvergadering. Hoe de OR vervolgens zijn advies formuleert, staat niet in de wet. Voor de OR zijn er echter wel een paar belangrijke aandachtspunten.

Heldere formulering voorkomt verwarring

Om misverstanden te voorkomen, doet de OR er goed aan om zijn advies helder en bondig te formuleren (tool). Het advies moet zo duidelijk zijn, dat er achteraf geen discussie kan ontstaan over de vraag of de bestuurder het OR-advies wel of niet heeft opgevolgd. Een ‘Positief advies, mits…’, gevolgd door een stuk of zes voorwaarden, is verwarrend. Want wat gebeurt er als de bestuurder vijf van die zes voorwaarden opvolgt en de zesde aan zijn laars lapt? Of als de OR zijn eisen niet als concrete voorwaarden heeft geformuleerd? Kan de bestuurder dan stellen dat zijn definitieve besluit in overeenstemming is met het advies van de OR?

Neem eerdere toezeggingen op in het OR-advies

Met een puntsgewijze opsomming, voorzien van overtuigende argumenten voor elk (deel)advies, maakt de OR zijn advies overzichtelijk voor de bestuurder. De bestuurder kan dan op elk van deze punten ingaan of ze puntsgewijs overnemen in zijn uiteindelijke besluit. Heeft de bestuurder de OR in een eerder stadium toezeggingen gedaan, bijvoorbeeld tijdens een overleg over zijn voorgenomen besluit? In dat geval doet de OR er verstandig aan om die toezeggingen op te nemen in zijn advies aan de bestuurder, met een verwijzing naar het verslag van de betreffende vergadering.

OR kan ook deeladviezen uitbrengen

Bij grote onderwerpen met een lange doorlooptijd kan de OR er ook voor kiezen om deeladviezen (verdiepingsartikel) uit te brengen met tussentijdse evaluatiemomenten (tool). Dan kunnen de bestuurder, de OR en eventuele andere betrokken partijen de voortgang tussentijds bespreken en waar nodig het besluit en het advies in goed overleg bijstellen. Dit is vooral belangrijk bij onderwerpen die een lange doorlooptijd hebben en waarbij tijdens de uitvoering van het besluit onvoorzien nog zaken kunnen wijzigen. Denk bijvoorbeeld aan een grote reorganisatie of de invoering van geheel nieuwe software.

OR kan in beroep als de bestuurder het OR-advies niet (geheel) overneemt

De bestuurder is niet verplicht om het OR-advies op te volgen. Wel moet hij het de OR gemotiveerd laten weten als hij het OR-advies niet of niet geheel opvolgt. Dit is ook bepalend voor de eventuele beroepsmogelijkheden (infographic) van de OR (artikel 26 WOR).