U bent hier

3. Arbo(kern)deskundigen

Dit hoofdstuk is eerder verschenen in Themadossier Arbo Rendement
Publicatiedatum: januari 2026

De bedrijfsarts, ergonoom, arbeidshygiënist of ­veiligheidsdeskundige staan paraat om de werkgever en jou een handje te helpen bij de preventie van arbeidsrisico’s. Er zijn echter zo veel arbospecialisten dat het misschien ook voor jou niet meer duidelijk is wie nu eigenlijk waarvoor verantwoordelijk is en wanneer inschakelen verplicht is. In veel gevallen, en zeker als het gaat om preventiebeleid, moet je met je collega-arboprofessionals samenwerken.

eerder

Bij de preventie van arbeidsrisico’s denk je misschien aan bepaalde deskundigen die ervoor gestudeerd hebben. Toch begint preventie bij iemand die geen specialist is, namelijk bij de werkgever zelf. De manier waarop hij met zijn werknemers omgaat, heeft invloed op de motivatie en betrokkenheid van werknemers. Werknemers zijn bijvoorbeeld geneigd zich eerder of langer ziek te melden als de werksfeer slecht is. Maar zelfs als de sfeer in de organisatie wél optimaal is, kan de werkgever nog meer doen om ziekteverzuim van zijn werknemers te voorkomen. Demedicaliseren, de ‘bemoeienis’ van de geneeskunde verminderen, is tegenwoordig het credo van veel werkgevers.

Zaken bespreekbaar maken moet verzuim van de werknemers voorkomen of de duur ervan inperken. In sommige gevallen heb je echter de kennis en kunde van een professional nodig. Schroom dan zeker niet om aan te kloppen bij externe experts.

Soorten

expertise

Organisaties moeten zich laten ondersteunen door een kerndeskundige (ook wel arbodeskundige genoemd). Een kerndeskundige adviseert organisaties over het verbeteren van de arbeidsomstandigheden vanuit zijn eigen expertise. De arboregelgeving onderscheidt vier soorten kerndeskundigen, namelijk de bedrijfsarts, de arbeids- en organisatiedeskundige, de arbeidshygiënist en de veiligheidskundige.

De ergonoom (paragraaf 4.5) is geen arbodeskundige, maar wel een arbo-expert die je kunt inzetten voor het aanpakken van ergonomische risico’s. Ook de bedrijfshulpverlener speelt een rol bij preventie (paragraaf 4.6).

De bedrijfsarts is de spil in de arbodienstverlening. Dit heeft een wettelijke basis. Iedere werkgever is namelijk verplicht om bedrijfsgezondheidszorg ter beschikking te stellen aan zijn werknemers. De werkgever moet werknemers in staat stellen preventief en op eigen initiatief gebruik te maken van het advies van de bedrijfsarts. Dit gebeurt via...
De arbeids- en organisatiedeskundige (A&O’er) doet onderzoek en adviseert de werkgever hoe hij: het werkplezier op de werkvloer kan verhogen; te hoge werkdruk kan voorkomen; ziekteverzuim kan verlagen. De A&O’er richt zich vooral op de effecten van arbeid op het welzijn van de werknemers. En daarbij gaat hij het liefst uit van preventie...
Kunnen werknemers onder gezonde omstandigheden werken? Deze vraag staat centraal in het werk van de arbeidshygiënist. Hij doet onderzoek naar en geeft advies over de manier waarop de werkgever gezondheidsrisico’s op de werkvloer kan beperken. Hoe groter de risico’s die de werknemers in je organisatie lopen, hoe eerder het verstandig is om de...
Waar een arbeidshygiënist kijkt naar wat werknemers ziek maakt, onderzoekt een veiligheidsdeskundige situaties die ongelukken kunnen veroorzaken. De veiligheidsdeskundige brengt gevaren op de werkvloer in kaart en analyseert ze, zoals het risico op valpartijen of brand. Hij geeft je vervolgens advies over de manier waarop je bepaalde gevaren en...
Door een frisse blik te werpen op de werkomgeving helpt de ergonoom de werkgever om de veiligheid, gezondheid en productiviteit te vergroten. De werkgever is niet verplicht om een ergonoom in te schakelen, maar volgens de Arbowet moeten allerlei zaken wel voldoen aan ergonomische eisen. Het gaat dan bijvoorbeeld om apparatuur, meubilair,...
Elke werkgever is verplicht de bedrijfshulpverlening (bhv) in te richten. Dat begint bij het aanwijzen van één of meer bedrijfshulpverleners. Vaak zijn dit werknemers die naast hun werk bereid zijn op te treden bij incidenten. Of het nu gaat om een beginnende brand, een gaslek of een collega die onwel wordt, de bhv’er is de eerst aangewezene bij...