U bent hier

Onderneming & Arbo
…
Preventiebeleid1. Nut en noodzaak van preventie
Voor Onderneming & Arbo

1. Nut en noodzaak van preventie

Dit hoofdstuk is eerder verschenen in Themadossier Arbo Rendement
Publicatiedatum: januari 2026

Aan ziekteverzuim gaat soms een langdurig, en ook onzichtbaar, proces vooraf. Op het moment dat de problemen het werken onmogelijk maken, zijn de gevolgen groot. Wat volgt is een langdurig, kostbaar proces om de gevolgen te bestrijden en de werknemer weer op de been te krijgen. Preventieve maatregelen zijn dan ook in het belang van zowel de werknemer als de werkgever. Aan jou de taak om beide partijen te overtuigen van de noodzaak van preventie.

geld

Veel organisaties houden zich bezig met het bestrijden van de gevolgen van verzuim en niet met het bestrijden van de mogelijke oorzaken ervan. Ze zeggen niet aan preventie te doen, omdat er geen tijd is, het te veel geld kost en/of ze het nut er niet van inzien. Toch zijn deze organisaties uiteindelijk veel meer tijd en geld kwijt aan het oplossen van de gevolgen. Oorzaken lokaliseren vóórdat er problemen ontstaan, is over het algemeen efficiënter.

Iedere organisatie is verplicht om ten minste één van haar werknemers de rol van preventiemedewerker te laten vervullen. Meer informatie over die rol vind je in hoofdstuk 3.

1.1 Risico-inventarisatie en -evaluatie

Nog een ander voordeel van preventie is dat de organisatie op deze manier bijdraagt aan een prettige werksfeer. Je moet de arbeidsrisico’s van werknemers binnen de organisatie in kaart brengen door het uitvoeren van een risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E). Weten welke zaken kunnen leiden tot verzuim, brengt je organisatie een stap...

1.2 Inventariseren

Inventariseren van het probleem is de eerste stap om verzuim voor te blijven. Hoe groot is het probleem, wie lopen er risico, wat zijn de mogelijke gevolgen op lange of korte termijn en wat veroorzaakt het probleem precies? Hierbij is het van groot belang dat je drie aspecten voor ogen houdt: Welke factoren vormen een gevaar voor de veiligheid van...

1.3 Maatregelen

Heb je de risico’s eenmaal geïnventariseerd, dan is het zaak om de nodige preventieve maatregelen te nemen. Daarbij is het belangrijk om maatregelen te kiezen die perfect aansluiten bij je organisatie. Een bouwvakker heeft baat bij verplichte persoonlijke beschermingsmiddelen – zoals een helm en veiligheidsschoenen – en tilhulpmiddelen, terwijl...

1.4 Invoeren

Maatregelen bedenken is één ding, ze invoeren is een ­tweede. Veranderingen doorvoeren kost tijd. Bovendien roept verandering vaak weerstand op bij werknemers of leidinggevenden. Je moet je werkwijze daarom zo transparant mogelijk houden. Houd alle communicatielijnen open. Leg uit waarom je bepaalde maatregelen doorvoert, zorg dat problemen...

1.5 Evalueren

Zijn de maatregelen eenmaal geïmplementeerd, dan is het zaak om na verloop van tijd na te gaan of deze het gewenste resultaat opleveren. Misschien zijn er hier en daar aanpassingen nodig. In het ergste geval kom je tot de conclusie dat de maatregel geen effect heeft gehad en moet je op zoek naar een betere oplossing. In sommige gevallen is het aan...