5.3 Cash Compensatie Model

Door het Anti Money Laundering Center van de FIOD en de FIU-Nederland is de aandacht gevestigd op een witwasmethode die in opkomst is: het Cash Compensatie Model. Deze methode wordt gebruikt om werknemers zwart te betalen.

5.3.1 Werkwijze

arbeids-
intensief

Het werkt als volgt: Een partij heeft veel contant geld beschikbaar, vermoedelijk van een misdrijf afkomstig. Een onderneming, vaak uit een arbeidsintensieve branche, kan moeilijk personeel krijgen dat conform de cao betaald wil worden. Het personeel wil meer nettoloon of wil helemaal contant uitbetaald worden.

uitlenen

factuur

De partij met contant geld zet een onderneming op, vaak in het buitenland, die werk van de Nederlandse onderneming aanneemt als onderaannemer, of die personeel uitleent aan de Nederlandse onderneming. Het personeel wordt contant uitbetaald en de partij met contant geld verstuurt, vanuit zijn onderneming, een factuur naar de Nederlandse onderneming. Die factuur wordt via de bank betaald. Zo wordt contant geld omgezet in giraal geld.

Verklaring

Soms weet de Nederlandse onderneming van de hoed en de rand, bijvoorbeeld dat personeel dat voorheen in dienst was, nu voor de onderneming van de wederpartij gaat werken. Of soms is gewoon besproken dat uitgeleend personeel, of personeel dat het aangenomen werkt uitvoert, contant wordt betaald. Ook komt het voor dat de Nederlandse onderneming contanten krijgt bezorgd om het eigen personeel uit te betalen. En soms weet de Nederlandse onderneming van niets.

5.3.2 Uitlening en onderaanneming

Een aanwijzing dat er iets aan de hand is, blijkt vaak uit het feit dat er weinig loonbetalingen door de onderneming zelf worden gedaan. In plaats daarvan gaan grote bedragen over de bank naar de uitleners of onderaannemers.

Rode vlag

inlening

Maar lang niet altijd is het voor ondernemingen in de branches waar het om gaat logisch om veel met inlening of onderaanneming te werken. Vaak hebben juist kortlopende contracten of nulurencontracten de voorkeur. Als dan wordt ingezoomd op de wederpartij, is dat vaak geen langer bestaande onderneming. Zeker als het een buitenlandse onderneming is met een activiteitenomschrijving in de KvK die niet aansluit bij deze dienstverlening, dan is dat een rode vlag.

5.3.3 Gevolgen voor aangiften

BTW

Er kleven als gevolg van het Cash Compensatie Model ook risico’s aan de door een adviseur in te dienen aangiften. Als de facturen van de wederpartij niet een juiste omschrijving hebben, dan raakt dit immers aan de vooraftrek voor de BTW, en mogelijk ook aan de aftrek van de winst in de IB en de VPB. Daarnaast zijn er ook risico’s voor de loonheffing als het personeel feitelijk nog in dienst is van de Nederlandse onderneming.

Signalen

loonsom

buitenlandse rekeningen

Signalen om zeker op te letten zijn in ieder geval:

• veel betalingen aan onderaannemers of uitleners, terwijl de eigen loonsom opvallend laag is;
• de wederpartij is jong, buitenlands of heeft een niet-passende bedrijfsomschrijving in de KvK;
• het personeel dat voorheen in loondienst was, werkt nu via een andere partij;
• betalingen aan buitenlandse rekeningen zonder zakelijke noodzaak;
• het ontbreken van loonheffing, terwijl feitelijk wel personeel werkzaam is;
• geruchten of signalen dat het personeel contant wordt uitbetaald.