U bent hier

Onderneming & Arbo
Arbokerndeskundigen5. De hogere veiligheidskundige5.5 Explosieveiligheid

5.5 Explosieveiligheid

Dit artikel is eerder verschenen als Themadossier Arbo Rendement
Publicatiedatum: juli 2026

sector

Ook explosieveiligheid is een specialistisch terrein binnen het werkveld van de veiligheidskundige. In sectoren waar met brandbare gassen, dampen of stof wordt gewerkt, kunnen explosieve atmosferen ontstaan.

Explosierisico’s

opstellen

In Europa geldt de ATEX-richtlijn voor explosieve atmosferen. Werkgevers zijn verplicht om explosierisico’s te inventariseren en vast te leggen in een explosieveiligheidsdocument (EVD). De HVK kan adviseren over en begeleiden bij het opstellen en actualiseren van dit document. Een belangrijk onderdeel is het indelen van gebieden in zones (bijvoorbeeld zone 0, 1, 2 voor gassen en 20, 21, 22 voor stof). Deze zonering bepaalt welke apparatuur mag worden gebruikt in explosiegevaarlijke zones en welke beschermingsmaatregelen nodig zijn.

Ontstekingsbronnen

vonkvorming

Voor het explosieveiligheidsdocument worden onder meer mogelijke ontstekingsbronnen ­geïnventariseerd:

  • elektrische apparatuur;
  • elektrostatische ontlading;
  • mechanische vonkvorming;
  • hete oppervlakken.

Beheersmaatregelen

ventilatie

Vervolgens adviseert de HVK beheersmaatregelen om explosies te voorkomen of de gevolgen zo veel als mogelijk te beperken, zoals ventilatie, explosiedrukontlasting of explosieonderdrukking. Explosieveiligheid vraagt om een combinatie van specifieke technische kennis en kennis over te nemen maatregelen.

De HVK inventariseert en adviseert over onderhoud, inspecties en opleiding van werknemers die werken in ATEX-gebieden.