2.1 Verplichtingen werkgever
ondersteuning
De werkgever moet zorgen voor een doeltreffende organisatie van deskundige ondersteuning bij het opstellen en uitvoeren van de risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E), het verzuim‑ en re‑integratiebeleid en andere arbotaken.
De wet verlangt dat de werkgever beschikt over voldoende deskundigheid om arbotaken goed uit te voeren, of deze deskundigheid inhuurt.
Verplichtingen
toetsen
werkgever
Belangrijke wettelijke verplichtingen zijn:
- Opstellen en actueel houden van een RI&E inclusief plan van aanpak. Na het opstellen van de RI&E moet de werkgever deze laten toetsen door één of meer gecertificeerde arbokerndeskundigen, tenzij de organisatie onder een vrijstellingsregeling valt.
- Aanwijzen van ten minste één preventiemedewerker, bij voorkeur een werknemer uit de eigen organisatie. Deze preventiemedewerker werkt samen met de arbodienst of arbokerndeskundigen en is een belangrijke interne schakel tussen beleid op papier en de dagelijkse praktijk. In organisaties met 25 of minder werknemers mag de werkgever zelf de taken van een preventiemedewerker uitvoeren.
- Inschakelen van een bedrijfsarts of arbodienst bij verzuimbegeleiding, arbeidsgezondheidskundig onderzoek en het adviseren over preventieve maatregelen.
bijstaan
Voor arbokerndeskundigen is met name relevant dat de Arbowet bepaalt dat de werkgever zich bij (onder andere) preventie- en arbodienstverleningstaken laat bijstaan door deskundigen, en dat de afspraken hierover in een basiscontract worden vastgelegd.
Het basiscontract stimuleert de samenwerking tussen de werkgever, werknemers en arbodienstverleners om invulling te geven aan het arbobeleid. Dit moet goed aansluiten op de knelpunten in de organisatie.
Bijstand
begeleiding
aanstellingskeuring
Bij deskundige bijstand in de praktijk hoort op hoofdlijnen:
- Ziekteverzuimbegeleiding: hierbij gaat het om deskundige begeleiding bij re-integratie in geval van verzuim van werknemers door ziekte of gebrek.
- Toetsen van en adviseren over de RI&E.
- Periodiek arbeidsgezondheidskundig onderzoek (PAGO): gericht op het regelmatig onderzoeken van arbeidsgebonden gezondheidsrisico’s. Werkgevers zijn verplicht een PAGO aan te bieden, werknemers bepalen zelf of zij hiervan gebruik willen maken.
- Aanstellingskeuring om de medische geschiktheid van de sollicitant te onderzoeken. Een werkgever mag een werknemer alleen in specifieke, uitzonderlijke gevallen laten keuren. De regels hiervoor staan in de Wet op de medische keuringen.
- Toegang tot de bedrijfsarts: de werkgever zorgt ervoor dat werknemers toegang hebben tot de bedrijfsarts, bijvoorbeeld via een open spreekuur.
Basiscontract
werkafspraken
second opinion
beroepsziekte
Om ervoor te zorgen dat de kerndeskundigen op professionele wijze hun werk kunnen doen, legt de werkgever de werkafspraken vast in het basiscontract. In het basiscontract moeten de volgende punten zijn opgenomen:
- De bedrijfsarts moet alle werkplekken in de organisatie kunnen bezoeken om een goed beeld te vormen van het werk en de arbeidsomstandigheden van de werknemers.
- Werknemers moeten een second opinion kunnen aanvragen bij een andere bedrijfsarts als ze twijfelen aan het oordeel of advies van de vaste bedrijfsarts.
- Er moet een klachtenregeling zijn, waarin is geregeld hoe een werknemer een eventuele klacht over de dienstverlening van de bedrijfsarts kan indienen.
- De bedrijfsarts moet beroepsziekten kunnen onderzoeken en melden bij het Nederlands Centrum voor Beroepsziekten.
- De bedrijfsarts moet kunnen adviseren over de preventie van verzuim en het voorkomen van gezondheidsklachten.
- De bedrijfsarts moet kunnen overleggen en samenwerken met de preventiemedewerker en de OR.
Preventie kan verzuimkosten schelen, en bijdragen aan duurzame inzetbaarheid! Kijk op rendement.nl/arbodossier voor meer informatie hierover.
Bescherming
preventie
Kortom, het basiscontract is dus meer dan een administratieve verplichting. Het basiscontract beschermt werknemers, geeft werkgevers inzicht in welke preventie en arbozorg zij moeten bieden, en geeft arboprofessionals de ruimte om die te verlenen. Daarnaast is het wettelijk verplicht. De Nederlandse Arbeidsinspectie handhaaft hierop, dus het is belangrijk dat het goed geregeld is.
Toegang
toegang
twijfel
De Arbowet en uitwerking in regelgeving benadrukken dat arbozorg er is voor alle werkenden en niet alleen voor de vaste werknemers. Werknemers moeten toegang hebben tot arbozorg. De werkgever organiseert dit in overleg met werknemers of de werknemersvertegenwoordiging. Een belangrijk concreet recht in de arbozorg is de second opinion bij de bedrijfsarts: een werknemer kan (onder voorwaarden) een second opinion aanvragen als hij twijfelt aan het advies van de bedrijfsarts.