2.5 Handhaving Nederlandse Arbeidsinspectie

inspectie

aantoonbaar

De Nederlandse Arbeidsinspectie controleert of er veilig en gezond gewerkt wordt en of werkgevers voldoen aan de arbeidsomstandighedenwetgeving. In de context van arbodeskundigheid let de inspectie in de praktijk vaak op:

• of er een basiscontract is en of dit voldoet;
• of de RI&E aanwezig is, actueel is en (waar verplicht) getoetst is door de juiste arbokerndeskundige;
• of het plan van aanpak en opvolging aantoonbaar is;
• of werkenden toegang hebben tot arbozorg en de bedrijfsarts (en procedures zoals een second opinion);
• of ernstige arbeidsongevallen en risico’s adequaat beheerst worden, zoals het registeren van (bijna-)ongevallen, het uitvoeren van ongevalsonderzoek en het opnemen van risico’s in de RI&E en het plan van aanpak. En of hier ook uitvoering aan is gegeven.

Handhavingsbeleid

onveilig

stillegging

Bij onveilige of ongezonde omstandigheden kan de Arbeidsinspectie maatregelen eisen, boetes opleggen of (in ernstige situaties) het werk stilleggen. Dit is uitgewerkt in het handhavingsbeleid. Het handhavingsbeleid is vastgelegd in de Beleidsregel boeteoplegging arbeidsomstandighedenwetgeving, waarin is beschreven wanneer een waarschuwing, eis tot naleving, boete of zelfs stillegging van het werk wordt opgelegd. Recidive, het herhaald overtreden van (bijna) dezelfde norm, kan leiden tot hogere boetes en uiteindelijk tot tijdelijke stillegging van (delen van) de organisatie.

Boeterapport

ontbreken

Bij lichtere overtredingen kan de inspecteur volstaan met een waarschuwing of eis tot naleving, vooral als de werkgever bereidheid toont om snel de zaak in orde te maken. Bij zwaardere of bewuste overtredingen, bijvoorbeeld het structureel ontbreken van een RI&E of het geheel ontbreken van arbodienstverlening, volgt meestal direct een boeterapport en kan de inspecteur bij herhaling proces‑verbaal en stillegging inzetten.

Normbedragen

boetenormen

De Arbeidsinspectie werkt met normbedragen (categorieën) voor overtredingen. De normbedragen variëren (afhankelijk van de categorie) en er zijn aparte boetenormen voor bijvoorbeeld het niet (tijdig) melden van een arbeidsongeval. De Arbeidsinspectie kan handhavend optreden als het basiscontract ontbreekt of als onderdelen ervan ontbreken.