2.3 Kerndeskundigen los van de arbodienst
specialistische expertise
Een veelgemaakte misvatting is dat kerndeskundigen altijd bij een arbodienst in dienst moeten zijn. Dat is niet zo. Het kunnen ook vrijgevestigde deskundigen zijn of deskundigen die bij een andere organisatie werken. Dit is relevant voor maatwerkconstructies en voor organisaties die specialistische expertise willen inkopen. Bijvoorbeeld grote organisaties regelen vaak veel intern, omdat ze een preventiemedewerker en/of een veiligheidskundige in dienst hebben en soms zelfs een bedrijfsarts. Voor specifieke onderwerpen kunnen zij externe expertise inkopen, bijvoorbeeld een arbeidshygiënist voor het uitvoeren van onderzoeken naar blootstelling aan gevaarlijke stoffen.
Bij interne deskundigheid is het wel belangrijk dat de rollen helder zijn, de afspraken expliciet zijn vastgelegd, en dat kwaliteit en/of kwalificatie passend is. Dat laatste houdt in dat de expertise moet passen bij de kwalificatie en de scope van de arbokerndeskundige.
Aandachtspunten
onafhankelijk
minimumtaken
Het voordeel van intern regelen is dat kennis van processen, cultuur en risico’s ‘van binnenuit’ aanwezig is. Er zijn ook zeker aandachtspunten. De interne deskundigen moeten voldoende tijd en mandaat hebben, want anders blijft de deskundigheid vooral op papier bestaan. Er kan spanning ontstaan tussen productiedoelen en onafhankelijke professionele normen. Bij wettelijk verplichte toetsen of medische taken (bedrijfsarts) zijn er eisen aan onafhankelijkheid en professionaliteit die je expliciet moet borgen in afspraken. De inzet van een externe arbodienst of deskundigen kent ook zeker voordelen en aandachtspunten. Er is een breed palet aan disciplines beschikbaar. De structuur voor de wettelijke minimumtaken is expliciet geregeld en continuïteit kan beter gewaarborgd zijn. Kennis en ervaring zijn brancheoverstijgend, waardoor er kruisbestuiving kan plaatsvinden in oplossingen voor knelpunten.
Afspraken
concreet
Het hebben van een basiscontract kan volgens de wet als voldoende gezien worden, maar dat is een valkuil. De werkgever is verantwoordelijk. De afspraken met externe partijen blijven een aandachtspunt. De werkgever moet ze concreet maken, bijvoorbeeld ten aanzien van responstijden, aanwezigheid op locatie, betrokkenheid bij de RI&E en het plan van aanpak, samenwerking met preventiemedewerker, en het overleg met de OR of PVT. Bij de RI&E-toetsing moet de werkgever goed beoordelen of de inzet voldoet aan de vereiste kwalificaties en certificering.