U bent hier

8.1 Opzet

Dit artikel is eerder verschenen als Themadossier Arbo Rendement
Publicatiedatum: januari 2026

doorbetalen

productiviteit

Ziekteverzuim is op alle vlakken zeer nadelig voor elke organisatie. In de eerste plaats zijn er de hoge kosten, omdat de werkgever de zieke werknemer moet doorbetalen. Er geldt een doorbetaling van minimaal 70% van het laatstverdiende loon gedurende twee jaar. In het eerste ziektejaar mag je bovendien niet minder dan het wettelijk minimumloon aan de zieke werknemer doorbetalen. Veel werkgevers betalen in het eerste ziektejaar 100% van het laatstverdiende loon door. Daarnaast maakt de werkgever mogelijk allerlei bijkomende kosten, zoals voor re-integratie van de zieke werknemer en voor vervangende werknemers die ingewerkt moeten worden en meestal een lagere productiviteit hebben. Met een goed verzuimbeleid kun je dan ook veel voordeel behalen. Naast kostenreductie zijn minder verloop, een betere gezondheid van de werknemers, meer loyaliteit en meer plezier in het werk positieve gevolgen van een goed verzuimbeleid.

8.1.1 Wettelijke verplichting

ongeval

De werkgever is verplicht om alles te doen om te voorkomen dat werknemers ziek worden of een ongeval op het werk krijgen, maar hij hoeft niet per se een echt verzuimbeleid te voeren in de letterlijke betekenis van het woord. Het loont echter om het wél te doen. Een goed beleid voorkomt niet alleen verzuim, het beperkt ziekteverzuim op den duur ook. Het is wel verplicht om de werknemer te begeleiden tijdens de ziekteperiode, bijvoorbeeld door mogelijkheden aan te dragen die bijdragen aan een snellere hervatting van het werk.

8.1.2 Preventie

uitval

Een goed verzuimbeleid heeft als belangrijkste doel – uiteraard – preventie. Met preventief beleid kun je veel uitval voorkomen. Gezond werken begint bij een goede werkplek. Denk hierbij aan zaken als een veilige werkomgeving, de juiste bureaustoel, goede verlichting en ventilatie.

Aandacht voor voldoende beweging, gezonde voeding en stoppen met roken dragen ook bij aan fitte werknemers. Besteed dus voldoende aandacht aan het vitaliteitsbeleid. Vitaliteitsbeleid komt aan bod in hoofdstuk 9.

8.1.3 Registreren

kaart

trends

Preventie is echter niet altijd mogelijk of werkt niet afdoende. Een goed verzuimbeleid begint daarom bij het in kaart brengen van de verzuimproblemen binnen de organisatie. Registreer zaken als de ziekteperiode en het aantal zieke werknemers. Let op: de medische oorzaak mag je niet registreren. Aan de hand van de gegevens – het liefst een overzicht van een aantal jaren – kun je een goed beleid ontwikkelen. De bedrijfsarts kan hierbij helpen door geanonimiseerde trends in verzuim en aandachtspunten te delen, bijvoorbeeld over terugkerende belastingsklachten. Het verzuimbeleid ontwikkel je overigens niet alleen: directie, HR, OR en andere arboprofessionals kunnen je hierbij ondersteunen.

Correcte meldingsprocedure bij ziekte

probleem

aard

Sommige werknemers vinden het lastig om zich ziek te melden. Anderen melden zich daarentegen (te) gemakkelijk ziek. Een zieke werknemer moet zich hoe dan ook zonder problemen ziek kunnen melden; bij ziekte op de werkvloer is immers niemand gebaat. Wel is het verstandig om een vaste ziekmeldingsprocedure in te stellen. Hiermee voorkom je tot op zekere hoogte dat iemand zich te snel ziek meldt. Als de ziekmelding bijvoorbeeld bij een leidinggevende moet gebeuren, kan de leidinggevende ook vragen wat de lopende taken zijn en hoelang het verzuim ongeveer gaat duren. Hij mag niet vragen naar de aard en oorzaak van de ziekte. Met deze aanpak kan de leidinggevende wel gemakkelijker contact houden met de zieke werknemer. De werknemer hoeft dus niks te vertellen over zijn ziekte, want dit is privé.