2.2 Fysieke en mentale beweging stimuleren
Het is natuurlijk heel mooi als jouw organisatie een abonnement op de sportschool (deels) vergoedt of sporten onder werktijd toestaat. Maar hoe goedbedoeld dit initiatief ook is, dit heeft vaak een kortetermijneffect of er is niet nagedacht over de voortgang en verankering in het beleid van de organisatie.
keuzevrijheid
Wil jouw organisatie inzetten op een gezonde leefstijl, doe dat dan aan de hand van de volgende twee punten:
- Ontwerp beleid samen met werknemers, leidinggevenden en de arboprofessional, vraag hen mee te denken.
- Plezier en keuzevrijheid met betrekking tot de vorm van bewegen staan voorop.
Zonder goede basis geen gedragsverandering
positief
De fundering die je legt als werkgever is van belang. Daarna zorg je ervoor dat de gezonde leefstijl in het achterhoofd van werknemers blijft hangen, zodat ze in kleine stapjes kunnen toewerken naar een positieve gedragsverandering. Is het lunchwandelen redelijk ingeburgerd, neem dan een volgende stap om werknemers uit te nodigen om zowel fysiek als mentaal in beweging te komen en te blijven.
Mindset
excuses
Maak de omgeving aantrekkelijk en uitnodigend. Het brein gaat altijd voor gemak, vaste gedragspatronen en structuur. Ook hier zal een andere mindset nodig zijn. Met name bij beweging bedenken mensen snel excuses om niet in beweging te komen en die liggen vaak buiten henzelf, zoals: het regent, ik heb een deadline, ik moet nog koken. Chunking en nudging kun je bij het stimuleren van beweging goed toepassen en deze technieken geven weinig weerstand (zie paragraaf 2.2.1 en 2.2.2).
Investeren
betaalbaar
Onderzoek of de geopperde ideeën haalbaar, bereikbaar en betaalbaar zijn. Een gezonde leefstijl stimuleren hoeft niet automatisch te betekenen dat je organisatie een grote investering moet doen. Je kunt investeren in dure apparatuur, zoals gymtoestellen, terwijl er waarschijnlijk een trap aanwezig is in het bedrijfspand en er buiten verschillende mogelijkheden zijn om te bewegen. Wees creatief en deel bijvoorbeeld simpele oefeningen uit die werknemers kunnen uitvoeren bij een zitbankje.
2.2.1 Chunking
laagdrempelig
weerstand
plezierig
Chunking houdt in dat je een verandering opdeelt in kleine stukjes. Het gaat niet te snel, het is niet te veel en je verankert beweging zo in de dagelijkse leefstijl. Hoe kun je als werkgever chunking inzetten?
- Laat werknemers laagdrempelig kennismaken met verschillende beweegactiviteiten, zoals lunchwandelen, microbreaks op kantoor en fietsen naar het werk.
- Houd het beperkt: een wandeltocht van een aantal uur kan een negatieve koppeling geven bij deelnemers met een slechte conditie.
- Start licht of matig intensief, zodat de minder actieve deelnemer ook goed kan meekomen en geen negatieve herinnering aan de activiteit koppelt.
- Vraag naar belemmeringen en weerstand: er kan angst om te bewegen meespelen, bijvoorbeeld omdat werknemers klachten en/of aandoeningen hebben.
- Maak bij voorkeur één aanpassing per keer. Het aanleren van nieuw gedrag kost tijd en verschilt per persoon. Het kan enkele weken tot maanden duren voordat een nieuwe gewoonte is ingesleten en onderdeel wordt van de leefstijl.
- Ga niet te plotseling over op gezond: koppel een plezierige herinnering aan beweging, bijvoorbeeld na een lunchwandeling gezellig het terras op voor een kop koffie.
- Zet in op sociaal verbinden: wissel de groepsindeling, waardoor werknemers het sociale aspect koppelen aan bewegen.
2.2.2 Nudging
gewenst
Nudging is een motivatietechniek, waarbij je mensen subtiel stimuleert om zich op de gewenste wijze te gedragen. Een nudge beïnvloedt het gedrag van mensen op een voorspelbare manier zonder daarbij keuzes te beperken of op een significante manier de economische prikkels te veranderen. Nudging gaat uit van het principe dat mensen de meeste keuzes op een snelle, automatische manier maken.
Je kunt nudging inzetten en effect bereiken door de keuzemogelijkheden van werknemers aan te passen. Je maakt iets onbewust aantrekkelijk. Je kunt werknemers zo een duwtje in de rug geven zonder dat ze het merken.
Ingewikkeld
workshop
Nudging hoeft niet heel ingewikkeld te zijn. Organiseer bijvoorbeeld eens een kookworkshop, waarbij werknemers een gezonde, snelle maaltijd bereiden. Stuur na de workshop het recept rond samen met wat andere recepten ter inspiratie. Of leg buiten het bedrijfspand wat springtouwen neer.
Nudging niet de heilige graal voor meer bewegen
onderbewuste
De toepassing van nudging helpt je om werknemers kennis te laten maken met een nieuwe beweegactiviteit en te verleiden tot beweging. Aangezien je met nudging inspeelt op het onderbewuste, zal dit in de praktijk niet altijd leiden tot blijvende veranderingen of minder zitten. Daar kan namelijk bewustwording voor nodig zijn. Met name bij het fysiek in beweging komen is er snel weerstand. Denk aan het ervaren van bemoeienis en zelf de regie en controle willen houden. De laagdrempelige manieren die in deze paragraaf worden beschreven, kun je zien als een waardevolle aanvulling op het beweegbeleid.
Nudgetechnieken
humor
wennen
dwang
opvallend
Hierna lees je welke nudgetechnieken je als HR-professional kunt inzetten, inclusief verschillende kernwoorden ter inspiratie:
- zet humor in – laat de deelnemers lachen – ga dansen – doe gek – ga terug naar de kindertijd – gebruik muziek – ga naar buiten – kies een andere locatie – verras werknemers.
- ga uit van gelijkwaardigheid – werk met een positieve koppeling – iedereen kan meedoen – het is geen competitie – geen wedstrijdelement – laat het brein wennen aan de situatie – de eerste indruk, ervaring en beleving is van belang.
- na gewenning durven mensen meer – mensen kunnen meer dan ze denken – positief gevoel – zelfvertrouwen – andere rol in de groep – assertiviteit.
- zien: leg verschillende attributen neer – speel in op nieuwsgierigheid – een hoepel en springtouw worden gelinkt aan de kinderjaren – proberen zonder dwang – oefenen zonder dwang – alles mag, niets moet – attributen die we niet herkennen, trekken ook aandacht, bewust en onbewust.
- horen: opwekkende muziek – natuur – fluitende vogels.
- voelen: een kettlebell – proberen te tillen – gewicht raden.
- ruiken: de geur van een gezonde maaltijdsoep – koffie na de wandeling.
- proeven: een proeverij van vergeten groenten – iedere deelnemer krijgt een gezonde snack tijdens de wandeling.
- posters met een leuke quote of uitleg van een stappenplan – een veld of hoek met sportattributen – een gedekte tafel met een beweegspel.