6.4 Rechtspraak

Rechters hebben in diverse uitspraken toegelicht wanneer je de gefixeerde schadevergoeding verschuldigd bent, hoe je deze vergoeding moet berekenen en wanneer je een beroep kunt doen op matiging van de hoogte van de vergoeding. Een aantal belangrijke uitspraken voor werkgevers zijn hieronder uitgelicht.

6.4.1 Welke opzegtermijn

bepalend

Bij een (niet-rechtsgeldig) ontslag op staande voet discussiëren de werkgever en de werknemer nog weleens over de vraag welke opzegtermijn bepalend is voor de hoogte van de gefixeerde schadevergoeding.

Is dat de opzegtermijn die voor de werknemer gold of de opzegtermijn die van toepassing zou zijn geweest voor de werkgever?

Compensatie

compensatie

Op 7 juli 2023 heeft de Hoge Raad hier duidelijk antwoord op gegeven (ECLI (verkort): 1058). Een gefixeerde schadevergoeding is bedoeld als compensatie van het nadeel dat de wederpartij van de veroorzaker van de dringende reden lijdt, doordat de arbeidsovereenkomst eerder eindigt dan normaal gesproken bij een opzegging het geval was geweest. Voor de hoogte van de vergoeding is daarom de opzegtermijn die geldt voor de partij die de dringende reden geeft, beslissend.

Terecht

betaling

In deze zaak was de werknemer van een autoschadebedrijf terecht op staande voet ontslagen vanwege verduistering van een bedrag van € 2.000. In hoger beroep was de werknemer veroordeeld tot betaling van de gefixeerde ­schadevergoeding aan de werkgever ten bedrage van drie brutomaandsalarissen. Het gerechtshof had dit gebaseerd op de opzegtermijn van drie maanden van de werkgever. De werknemer vond dat de vergoeding maar één brutomaandsalaris had moeten zijn, omdat zijn eigen opzegtermijn maar één maand bedroeg. De Hoge Raad stelde de werknemer in het gelijk.

Toepassen

uitspraak

Hoewel het hier ging om een gefixeerde schadevergoeding die de werknemer aan de werkgever verschuldigd was, zou je deze uitspraak ook kunnen toepassen op een situatie waarin de werknemer per direct ontslag neemt, omdat de werkgever een dringende reden daarvoor heeft gegeven.

6.4.2 Vergoeding zonder loondoorbetalingsplicht

ziek

De werknemer hoeft voor zijn aanspraak op de gefixeerde schadevergoeding niet te stellen of te bewijzen dat hij daadwerkelijk schade heeft geleden door het feit dat de werkgever geen of niet de juiste opzegtermijn heeft gehanteerd. Maar als een werknemer langdurig ziek is en er na twee jaar van arbeidsongeschiktheid geen loondoorbetalingsverplichting meer geldt voor de werkgever, heeft de werknemer dan nog wel recht op een gefixeerde schadevergoeding als de werkgever niet correct opzegt na het verkrijgen van een ontslagvergunning van UWV?

Schade

WIA-uitkering

Volgens vaste rechtspraak is het antwoord op deze vraag ‘ja’, ook al zal dat voor veel werkgevers niet heel rechtvaardig overkomen. De werknemer heeft in dergelijke situaties toch al geen recht op loon meer en ontvangt vaak al een WIA-uitkering. Daadwerkelijke schade lijdt de werknemer dus niet.

Ziekte

vier maanden

Op 19 juni 2024 heeft de kantonrechter in Nijmegen in zo’n zaak nog geoordeeld dat de werkgever een gefixeerde schadevergoeding moest betalen, omdat hij geen opzegtermijn had gehanteerd bij de opzegging na twee jaar ziekte (ECLI (verkort): 9373).

Opzegtermijn

In deze kwestie had de werkgever een opzegtermijn van vier maanden moeten toepassen, maar had hij het dienstverband zonder opzegtermijn beëindigd.

Onvoldoende

uitkering

De kantonrechter in Nijmegen verwees naar oudere uitspraken van de Hoge Raad (HR 21 oktober 1983, NJ 1984/255 en HR 20 juni 1995, NJ 1996/52). Dat bij een juiste opzegging geen loon over de opzeggingstermijn verschuldigd zou zijn geweest en de arbeidsongeschikte werknemer recht heeft op een andere uitkering, doet aan het recht op de gefixeerde schadevergoeding niet af.

Het ontbreken van schade, noch het aanvaarden van het einde van de dienstbetrekking na onregelmatige opzegging, is onvoldoende om de verschuldigdheid van de schadevergoeding af te wijzen.