8.2 De juiste werk-privébalans vinden

uitdaging

De grenzen tussen werk en privé zijn vervaagd. Een werknemer kan bijvoorbeeld onder werktijd een uurtje sporten en die tijd ’s avonds inhalen. Veel werknemers zijn vrijwel altijd en overal bereikbaar voor relaties, collega’s of hun werkgever. Maar de juiste werk-privébalans vinden, blijft een uitdaging. De dagelijkse druk van het werk, het gezin, het huishouden, sporten en tijd doorbrengen met vrienden zorgt voor energielekken en weinig tijd voor de werknemer zelf. Het drukke leven loopt altijd door, thuis én op het werk.

Aanpassingen

verstoord

neiging

schrappen

overwerk

terugkeren

Merkt de werknemer dat hij steeds vermoeider raakt en daardoor afspraken afzegt, dan kan dit komen doordat de balans verstoord is. Inzicht in deze balans is van belang. Hiervoor kan de werknemer bijvoorbeeld in kaart brengen waar hij zijn tijd aan besteedt en waar aanpassingen mogelijk zijn. Hierna volgen een aantal tips die werknemers direct kunnen toepassen om hun werk-privébalans te verbeteren:

• Stop of matig met overwerken. Door het thuiswerken kan de werknemer de neiging hebben over te werken. De reistijd valt weg. Maar bij langer werken zijn werknemers juist minder productief, terwijl ze privétijd inleveren.
• Vaker ‘nee’ verkopen en taken oppakken die ertoe doen. Door thuiswerken is het voor collega’s en leidinggevenden lastiger in te schatten in hoeverre de planning al vol is.
• Slim omgaan met de beschikbare uren. Schrap onnodige vergaderingen en plan nuttige vergaderingen beter. Met name online vergaderingen worden tegenwoordig makkelijk gepland op alle momenten van de dag. Hierdoor nemen ze veel tijd in beslag en komen werknemers niet lekker in de ‘flow’. Die tijd kan vaak beter besteed worden, ook ter voorkoming van overwerk. De beste tijd om te vergaderen is over het algemeen dinsdag, woensdag of donderdag in het tweede deel van de ochtend.
• Taken uitbesteden, hulp accepteren en niet alles zelf (willen) doen. Juist bij werken op afstand hebben werknemers de neiging alles alleen op te pakken.
• Weten wanneer het voldoende is. Hoe perfectionistischer, hoe minder productief. Te veel tijd besteden aan taken en taken uitstellen tot het perfecte moment. Klinkt dat bekend? Perfectionisten zien vaak het grote geheel niet, omdat zij focussen op een klein gedeelte. Dit is inefficiënt.
• Kijk of herhalende taken geautomatiseerd kunnen worden, bijvoorbeeld met behulp van kunstmatige intelligentie. Er zijn veel taken die regelmatig terugkeren en die kunnen werknemers veel tijd en energie kosten.
• Planning aanpassen op workflow. Wanneer en op welk moment van de dag verslapt de concentratie? De meeste stressoren bevinden zich aan het einde van de dag.
• Plan bewust tijd in om te niksen. Pauzeer op tijd en neem regelmatig microbreaks. Plan pauzes in, zowel op het werk als privé.

Bereikbaarheid

snelheid

werkstress

De snelheid waarmee werknemers moeten (of denken te moeten) reageren op werkzaken wordt soms nogal overdreven. Het kan zowel een ‘waarheid’ zijn van werknemer als van de leidinggevende. Het maken van duidelijke afspraken over bereikbaarheid kan veel onzekerheden en werkstress bij werknemers wegnemen.