U bent hier

4. Specialistische kennis

Dit hoofdstuk is eerder verschenen in Themadossier OR Rendement
Publicatiedatum: november 2025

Om de verantwoordelijkheden van de OR goed uit te kunnen voeren, is het noodzakelijk dat OR-leden beschikken over voldoende kennis van uiteenlopende onderwerpen. Naast de basiskennis moet de OR ook beschikken over specialistische kennis. Dit zijn de onderwerpen die voortkomen uit het advies-, instemmings- en informatierecht, waardoor de OR meer diepgang opdoet.

positie

Als je over meer specialistische kennis beschikt, kun je als OR de eigen rol en positie beter invullen. Dan kun je een inhoudelijke gesprekspartner zijn voor de bestuurder, kritischer kijken naar de advies- en instemmingsaanvragen en zelf tot initiatiefvoorstellen komen.

Dit hoofdstuk gaat dieper in op de specialistische kennis van de OR. Bijvoorbeeld de verschillende thema’s waarop specialistische kennis nodig is. En hoe je dit goed kunt vormgeven in de eigen werkwijze.

Rol

verandering

toetsen

De Wet op de ondernemingsraden (WOR) is de afgelopen jaren op een aantal thema’s gewijzigd. Deze wijzigingen hebben echter geen verandering gebracht in de rol en positie van de OR. Maar als je kijkt naar de ontwikkelingen binnen organisaties, is er wel degelijk sprake van een veranderende rol van de OR. Waar de OR vroeger vooral overlegde over arbeidsvoorwaarden, zijn de thema’s tegenwoordig veel breder. Denk aan complexe pensioenregelingen, duurzame bedrijfsvoering en het toetsen van financiële jaarstukken. Specialistische kennis is dus geen luxe, maar een vereiste.

Er zijn een aantal onderwerpen waarop de OR zich verder zou kunnen specialiseren. Dit zijn onderwerpen die voor alle ondernemingsraden kunnen gelden. Daarnaast zijn er thema’s die per branche verschillen. Het is niet alleen belangrijk dat je op de hoogte bent van de onderwerpen die voortvloeien uit de WOR, maar dat je ook goed weet wat er binnen...
Eén van de kerntaken van de OR is toezicht houden op veilige en gezonde arbeidsomstandigheden. Dit is geregeld in de arbowetgeving. De arbowetgeving kent een gelaagde structuur. De eerste laag is de Arbowet. Dit is een zogenoemde kaderwet. Hierin staat op hoofdlijnen waar alle organisaties in Nederland in ieder geval aan moeten voldoen. Denk aan...
Voor de OR is het van groot belang om te weten of er sprake is van een eigen pensioenregeling of dat de organisatie mee gaat in een collectieve pensioenregeling. Bij een eigen pensioenregeling heeft de OR instemmingsrecht op deze regeling (artikel 27, lid 1a WOR). Is er sprake van een collectief pensioenfonds? Dan heeft de OR geen instemmingsrecht...
Financiën komen terug in het informatierecht en het adviesrecht van de OR. Zo moet de bestuurder de OR minimaal twee keer per jaar bijpraten over de financiën. De bestuurder moet in ieder geval het jaarverslag en de begroting bespreken. Eventuele tussentijdse rapportages, zoals kwartaalrapportages, kan de OR opvragen om een vinger aan de pols te...
Duurzaamheid wordt een steeds groter en belangrijker thema voor organisaties. De wet- en regelgeving vanuit Europa heeft de afgelopen jaren steeds meer invloed gekregen. Het is goed mogelijk dat een organisatie moet voldoen aan verschillende wet- en regelgeving. Daarnaast spreken verschillende branches steeds vaker een Green Deal af. Zo’n Green...
Het is raadzaam om binnen de OR de taken voor het opdoen van specialistische kennis te verdelen. Je kunt die bijvoorbeeld beleggen bij OR-commissies (artikel 15 WOR). Commissieleden hebben recht op minimaal drie scholingsdagen per jaar (artikel 18 WOR), naast de vijf scholingsdagen voor OR-leden. Deze scholingsdagen kan een commissie inzetten voor...
Het is aan te raden om in het scholingsplan, naast de scholing voor de hele OR, ook de behoefte aan specifieke kennis op te nemen. Je kijkt dan specifiek naar de individuele scholing van de leden en de commissies. Stem deze specifieke scholing waar mogelijk af op de ontwikkelingen in de organisatie. Zo zorg je ervoor dat je up-to-date bent in de...