11.3 Wettelijk kader

arbeids­wetgeving

Let erop dat de werkgever zich bij de samenstelling van het arbeidsvoorwaardenpakket houdt aan een aantal algemene regels uit de arbeidswetgeving. Het is handig als deze wettelijke regels ook in de individuele arbeidsovereenkomst of het personeelsreglement staan, maar dat is niet verplicht.

11.3.1 Minimumloon

vakantiebijslag

De hoogte van het loon en de vakantiebijslag staan in de arbeidsovereenkomst. Daarbij moet de werkgever zich houden aan de minimale bedragen en percentages die zijn vastgelegd in de Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag.

11.3.2 Arbeidstijden

flexibiliteit

ATW

Hoewel veel flexibiliteit mogelijk is bij het maken van afspraken over de werktijden, moet de werkgever wel met de regels op het gebied van werk- en rusttijden rekening houden. De werkgever moet bij het vastleggen van arbeidstijden binnen de grenzen van de Arbeidstijdenwet (ATW) blijven. Daarbij moet hij ook rekening houden met specifieke regelingen voor bepaalde groepen werknemers, zoals jonge werknemers en vrouwen die zwanger of recent bevallen zijn.

11.3.3 Arbeidsomstandigheden

Arbobesluit

WAZO

In de Arbowet vind je de rechten en plichten van zowel werkgever als werknemer op het gebied van arbeidsomstandigheden. De Arbowet geldt overal waar arbeid wordt verricht. In het Arbobesluit – een uitwerking van de Arbowet  – staan nadere regels om arbeidsrisico’s tegen te gaan. Je vindt hier ook afwijkende en aanvullende regels voor een aantal sectoren en categorieën werknemers. De OR heeft de taak om de naleving van deze wettelijke regels te bevorderen in de organisatie (artikel 28, lid 1 WOR).

11.3.4 Wet arbeid en zorg

In de Wet arbeid en zorg (WAZO) zijn de verschillende wettelijke verlofsoorten geregeld, zoals ouderschapsverlof en zorgverlof. Deze wet heeft als doel om het voor werknemers gemakkelijker te maken om werk en privé te combineren. De volgende verlofsoorten zijn hierin opgenomen:

• zwangerschaps- en bevallingsverlof;
• kraamverlof;
• ouderschapsverlof;
• adoptieverlof;
• pleegzorgverlof;
• calamiteitenverlof;
• kortdurend zorgverlof;
• langdurend zorgverlof.

Sommige verlofsoorten die in de Wet arbeid en zorg zijn opgenomen, zijn betaald, zoals een deel van het ouderschapsverlof (9 van de 26 weken), calamiteitenverlof, zwangerschaps- en bevallingsverlof. Andere soorten zijn onbetaald, bijvoorbeeld langdurend zorgverlof (tenzij anders geregeld in de cao of arbeidsovereenkomst). De werkgever kan ervoor kiezen om aanvullende regelingen op te stellen en deze vormen van verlof ook (deels of voor een groter deel) te financieren. Vooral bij ouderschapsverlof is dat niet ongebruikelijk.

11.3.5 Burgerlijk Wetboek

vakantiedagen

Het arbeidsrecht is wettelijk geregeld in het Burgerlijk Wetboek. Hierin staan de rechten en plichten van zowel werkgever als werknemer. Denk daarbij aan het minimumaantal vakantiedagen waarop een werknemer recht heeft, de hoogte van de loondoorbetaling bij ziekte en regels voor ontslag.