3.2 Inzet van analysemodellen
invalshoek
Na het lezen van de stukken komt de inhoudelijke bespreking. In de praktijk blijkt het vaak lastig om alle meningen en invalshoeken goed boven tafel te krijgen. Analysemodellen helpen om gestructureerd met een onderwerp of met de aangereikte informatie om te gaan.
Complex
opbouw
Regelmatig krijgt de OR een voorgenomen besluit voorgelegd. Het ene plan is kort en bondig en zal eenvoudig te doorgronden zijn. Maar er zijn ook plannen die flink van omvang zijn en een complexe inhoud hebben. Hier komt soms nog bij dat de opbouw van dergelijke documenten niet altijd even logisch is. Het gebruik van een analysemodel kan dan handig zijn. Het kan bijvoorbeeld helpen om de hoofd- en bijzaken in de tekst helderder te maken.
Het werken met analysemodellen biedt ook de gelegenheid om situaties te analyseren en zelf probleemanalyses uit te voeren. Op deze wijze kun je bijvoorbeeld komen tot input voor een initiatiefvoorstel.
Voordelen
objectief
scheiding
Het werken met analysemodellen biedt de volgende voordelen. Zo kun je:
- objectief kijken naar een onderwerp, situatie of probleemstelling;
- dieper op een situatie ingaan;
- wegkijken van details en meer kijken naar hoofdlijnen;
- verbanden leggen;
- informatie en aanwezige kennis structureren;
- bewust brainstormen;
- uitgaan van feiten en niet van veronderstellingen;
- een duidelijke scheiding maken tussen beeldvorming en oordeelsvorming.
Toepassen
PIN-analyse
bestuurder
Een voorbeeld van een makkelijk toe te passen analysemodel is de PIN-analyse (zie figuur 1). Voor een goede analyse van het stuk, beantwoord je eerst de vragen die in de bovenste rij staan: wat spreekt je aan? Welke zorgen en aandachtspunten zijn er? En welke negatieve punten kleven aan het voorstel? Op basis van deze uitkomsten beantwoord je de vragen in de onderste kolom: hoe versterk je de positieve punten? Welke aandachtspunten en zorgen wil je overbrengen? En wat kan de bestuurder doen om de negatieve punten positief te maken? Antwoorden op deze vragen vormen inhoudelijke adviezen die je kunt verwerken in jullie reactie.
| Positief | Interessant | Negatief |
| Wat spreekt je aan? | Welke zorgen en aandachtspunten heb je? Welke dringende vragen heb je? |
Welke negatieve punten kleven aan het voorstel? Wat mis je aan het voorstel? |
| Hoe versterken? | Welke aandachtspunten of zorgen overbrengen? Welke vragen stellen? |
Wat doen om het positief te maken? |
Figuur 1 De PIN-analyse
Kiezen
vraagstuk
Er zijn een heleboel verschillende analysemodellen. Het is van belang om het juiste analysemodel te kiezen bij het vraagstuk en de fase van behandeling van de aanvraag. Om vaardig te worden met analysemodellen kan de OR in zijn geheel hierover een training volgen.