2.3 Invloed van werknemers

doorslag­gevend

zelf kiezen

Werknemers vinden de balans tussen werk en privé steeds belangrijker bij de keuze voor een bepaalde werkgever. De mogelijkheid om thuis te werken en gebruik te maken van flexibele werktijden kunnen doorslaggevend zijn bij een keuze. De bestuurder zal goed over deze arbeidsvoorwaarden moeten nadenken om een aantrekkelijke werkgever te zijn. Zulke arbeidsvoorwaarden zijn ook steeds vaker terug te vinden in de cao. De ene werknemer is echter de andere niet, en dus zal ook niet iedere werknemer waarde hechten aan dezelfde arbeidsvoorwaarden. Werknemers vinden het vaak prettig als ze zelf kunnen kiezen hoe ze hun werk inplannen, hoe ze dit combineren met hun privéleven en van welke (secundaire) arbeidsvoorwaarden ze gebruikmaken.

2.3.1 Cafetariaregeling

inspelen

Om op de behoeften van zo veel mogelijk werknemers te kunnen inspelen, is de zogenoemde cafetariaregeling – ook wel flexibel arbeidsvoorwaardensysteem, individueel keuzebudget (IKB) of belonen à la carte genoemd – erg populair geworden. Dit is een regeling waarbij werknemers de mogelijkheid hebben om een deel van hun arbeidsvoorwaarden zelf te bepalen. Een werknemer kan dan bijvoorbeeld kiezen om per dag een half uur langer te werken, om zo voor vrije tijd te sparen. Of een werknemer levert loon in, in ruil voor meer vakantiedagen.

2.3.2 Werking

keuzepakket

Bij een cafetariaregeling zijn bepaalde arbeidsvoorwaarden uit de cao tegen elkaar uit te ruilen. De elementen die individuele werknemers kunnen inleveren – de zogenoemde ‘bronnen’ – worden via een bij cao vastgestelde verrekeningsmethode in geld of in dagen uitgedrukt. Dit geld of deze dagen kan de werknemer vervolgens gebruiken voor een nader vast te stellen doel uit het keuzepakket.

Kostenneutraal

subjectieve waarde

vrije ruimte

Doordat een werknemer zijn arbeidsvoorwaarden zo kan uitkiezen dat ze passen bij zijn wensen, stijgt de subjectieve waarde van het arbeidsvoorwaardenpakket. Ondertussen behoudt het in termen van geld dezelfde waarde. Een uitruil is kostenneutraal voor de organisatie, omdat de werknemer door middel van de ingezette bron zelf voor het gekozen doel betaalt. Een uitruil is echter alleen kostenneutraal als de vrije ruimte niet wordt overschreden. Bij overschrijding van de vrije ruimte is de organisatie namelijk nog een eindheffing van 80% verschuldigd over het meerdere.